Explaining the causes of avoiding interpretation in Allamah Majlesi's theological thought

Document Type : Original Article

Authors

Assistant professor at faculty of Islamic philosophy and theology of Isfahan University

Abstract

thought. The solution of T'avil which means regulated ignoring the superficial meaning of the traditions and discovering the real meanings of the words, is one of the effective methods for understanding the theological teachings brought from the Qur'an and Hadithes and has many opponents and proponents among the Islamic thinkers. Meanwhile, the negation approach of Allamah Majlesi to the process of interpretation of Hadithes which is less discussed by researchers and scholars, deserves more thought and review. Allamah Majlesi was extremely careful and avoiding as to the issue of interpreting (T'avil) of the Qur'anic verses and Hadithes. The present paper by a descriptive-analytical method has tried in addition to explaining the nature and necessity of T'avil, to analyze Allamah Majlesi's approach to this method of understanding the religion by showing clear proofs from his works. Prevalence of "Akhbari" thought (extreme reliance and trust on Hadithes) and its effect on Allamah Majlesi's thought; emergence of the "Sufi" sect and their unregulated interpretations of the religious texts; believing in negation of reliability and independence of intellect in understanding the aims of Shari'ah and the theological-political contexts (optimism about the rulers and the leaders of the society) are the main factors that have caused him to avoid T'avil.

Keywords


قرآن کریم
-         آزادکشمیری، محمدعلی(1382)، نجوم السماء فی تراجم العلماء (شرح حال علمای شیعه قرن‌های یازدهم و دوازدهم و سیزدهم هجری قمری)، تصحیح: میرهاشم محدث، تهران: امیرکبیر.
-         آشتیانی، سیدجلال الدین(1365)، «نقد تهافت غزالی» در کیهان اندیشه، ش6، ص64-50.
-         ابن ندیم، محمد بن اسحاق(1391ق)، الفهرست للندیم، تهران: مروی به وسیله رضا تجدد.
-         الأمین عاملی، محسن(1403ق)، اعیان الشیعه، بیروت: دارالتعاریف للمطبوعات.
-         افندی اصفهانی، عبدالله(1369)، ریاض العلماء و حیاض الفضلاء، ترجمه محمدباقر ساعدی، مشهد: بنیاد پژوهش‌های آستان قدس رضوی.
-         بحرانی، یوسف بن احمد(بی‌تا)،لولوة البحرین فی الاجازات و تراجم رجال الحدیث، چاپ محمدصادق بحرالعلوم، قم: مؤسسه آل البیت].
-         بلاغی، حجت(1350)،  گلزار حجت بلاغی.
-         پورمحمدی، نعیمه(1393)، «رویکرد کلامی علامه مجلسی؛ اخباری‌گری یا اخبارگرایی؟»، پژوهش‌نامه مذاهب اسلامی، سال اول، ش2.
-         حرّ عاملی، محمدبن حسن(1362)، امل الآمل، قم: چاپ سیداحمد حسینی.
-         حسینی طهرانی، محمدحسین(1426ق)، مهر تابان(یادنامه و مصاحبات تلمیذ و علامه سیدمحمدحسین طباطبایی)، مشهد: نور ملکوت قرآن.
-         راغب اصفهانی، حسین بن محمد(1416)، مفردات الفاظ قرآن، تحقیق صفوان عدنان، بیروت: دارالعلم.
-         سبحانی، جعفر(1360)، منشور جاوید قرآن، اصفهان: کتابخانه عمومی امیرالمؤمنین}.
-         شهرستانی، محمد بن عبدالکریم(1402ق)،  الملل و النحل، بیروت: دارالمعرفه.
-         صفایی، احمد(1361)، علم کلام، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.
-         صفت گل، منصور(1381)، ساختار نهاد و اندیشه دینی در ایران عصر صفوی، تهران: موسسه فرهنگی رسا.
-         طارمی، حسن (1375)، علامه مجلسی، تهران: طرح نو.
-         طباطبایی، سید محمد حسین(1374)، تفسیر المیزان، ترجمه محمد باقر موسوی، قم: دفتر انتشارات اسلامی.
-         عابدی، احمد (1384)، مکتب کلامی قم، قم: انتشارات زائر.
-         عمید زنجانی، عباسعلی(1379)، مبانی و روش‌های تفسیر قرآن، تهران:  سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
-         فاضل هندی، محمدبن حسن(1226)،  کشف اللثام عن شرح قواعد الاحکام.
-         فیض‌کاشانی، محسن(1415ق)، تفسیر الصافی، تصحیح حسین اعلمی، تهران: مکتبه الصدر.
-         ــــــــــــــــــ(1362)، اصول المعارف، تصحیح جلال آشتیانی، قم: دفتر تبلیغات اسلامی.
-         کدیور، محسن(1371)(الف)، «عقل و دین از نگاه محدث و حکیم»، کیهان اندیشه، ش44، ص37-14.
-         ــــــــــــــ(1371)(ب)، «عیار نقد در منزلت عقل»، کیهان اندیشه، ش46، ص135-109.
-         لوری، پییر(1383)، تأویلات القرآن از دیدگاه عبد الرزاق کاشانی، ترجمه زینب پودینه آقائی، چ1، تهران: انتشارات حکمت.
-         مجلسی، محمدباقر(1392)، رساله الاعتقادات، ترجمه و شرح قائم علی احمدی، قم: دلیل ما.
-         ــــــــــــــــ(1404ق)، بحارالانوار الجامعة لدرر أخبار الائمة الاطهار]، بیروت: مؤسسه الوفاء.
-         ــــــــــــــ(1362)، بحارالانوار(با حواشی و تعلیقات علامه طباطبایی)، تهران: دارالکتب الاسلامیه.
-         ــــــــــــــــ(1322) مرآة العقول فی شرح اخبار آل الرسول]،  تهران: مشیر السلطنه.
-         ــــــــــــــــــ(1375)، عین الحیاة، تهران: نشر رشیدی.
-         ــــــــــــــــــ(1357)، حق الیقین، تهران: اسلامیه
-         ـــــــــــــــــ(1370)، رسالة جواب المسائل الثلاث، چاپ شده در: جعفریان، رسول، دین و سیاست در دوره صفوی، قم: انصاریان.
-         شیرازی، صدرالدین محمد بن ابراهیم(1363)، مفاتیح الغیب، تصحیح محمد خواجوی، تهران: موسسه تحقیقات فرهنگى.
-         ـــــــــــــــ(1366) تفسیر القرآن الکریم، تصحیح و تقدیم: محسن بیدارفر، قم: بیدار
-         ـــــــــــــــ(1420ق)،  المشاعر، تصحیح و تعلیق اللبونی، چ1، بیروت: مؤسسه التاریخ العربی.
-         ـــــــــــــــــ(1363)، مفاتیح الغیب، تحقیق محمد خواجوی، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
-         ملکی میانجی، علی(1385)، علامه مجلسی؛ اخباری یا اصولی، قم: دلیل ما.
-         مهدوی، مصلح‌الدین(1375)، زندگینامه علامه مجلسی، تهران: سازمان چاپ و انتشارات وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
نصری، عبدالله (1390)، راز متن(هرمنوتیک، قرائت پذیری متن و منطق فهم دین)، تهران: انتشارات سروش.