Explaining the nature of paradise and hell from perspective of Mullah Sadra and Ibn Arabi

Document Type : Original Article

Authors

1 Department of Islamic Theology and Philosophy-Al-Mostafa International University- Mashhad- Iran

2 MA in philosophy

Abstract

Both of Mullah Sadra and Ibn Arabi by monotheistic view and based on originality of existence, substantial motion, pantheism and appearance of shadowy existence achieved proof of resurrection and its processes the end of which is paradise and hell. They described paradise and hell which lead multiplicities to unity and facilitate tasting the mercy and blessings of God. It is certain that existence of Mullah Sadra after Ibn Arabi, his intellectual development and adopting the proving and negating method in studying the thoughts of the predecessors caused his sparking. This coordination in description of paradise and hell which has occurred on the basis of the common method of intuition and in addition, the Qur'anic verses and traditions and the stories narrated from the Imams and Ibn Arabi, is clearly observed in masterpieces of Mullah Sadra. Of course it is clear that Sadra’s talent has caused some differences with Ibn Arabi, such as the issue of creation of forms by the spirit in the steps of resurrection that happens within the spirit by its imaginary creation power from perspective of Mullah Sadra, while according to Ibn Arabi it occurs outside of the spirit by combination of names and attributes. However, we should admit that using the same source has caused many similarities between the two figures and therefore, we cannot consider Mullah Sadra as the mere follower of Ibn Arabi.

Keywords


-         ابن‌عربی، محمد بن علی(بی‌تا)، فتوحات مکیه، 4 جلدی، چ1، بیروت: دار الصادر.
-         امینی نژاد، علی(1387)، آشنایی با مجموعه عرفان اسلامی، قم: موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
-         آشتیانی، جلال‌الدین(1381)، شرحی بر زاد المسافر صدرالدین محمد ابراهیم شیرازی، قم: بوستان کتاب/ دفتر تبلیغات اسلامی.
-         حسن‌زاده آملى(1378)، ممد الهمم در شرح فصوص الحکم،ج1، چ1، تهران: وزارت ارشاد اسلامى.
-         عجلونی، اسماعیل بن محمد(1408ق)،  کشف الخفاء، بیروت: دار الکتب العلمیه.
-         فیض کاشانی، محمدبن شاه مرتضی(بی‌تا)، علم الیقین فی اصول الدین، ج2.
-         صدرالدین شیرازی، محمد بن ابراهیم(بی‌تا)،  الحکمه المتعالیه فی الأسفار العقلیه الأربعه، 9 جلدی، بیروت: دار إحیاء التراث.
-         ـــــــــــــــــــــــــــ(1360)،  اسرار آلایات،تصحیح محمد خواجوی، تهران: انجمن اسلامی حکمت و فلسفه ایران.           
-         ـــــــــــــــــــــــــــــ(بی‌تا)، الشواهد الربوبیه فی المناهج السلوکیه، المرکز الجامعی النشر.
-         ـــــــــــــــــــــــــــ(1346)، الشواهد الربوبیه فی المناهج السلوکیه، با حواشی ملا هادی سبزواری و تعلیق سید جلال‌الدین آشتیانی، مشهد: دانشگاه مشهد.
-         ــــــــــــــــــــــــــ(1378)،  المظاهر الالهیه فی اسرار العلوم الکمالیه، تهران: بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
-         ــــــــــــــــــــــــــــ(1375)، مجموعه رسائل فلسفی صدرالمتألهین، تحقیق حامد ناجی اصفهانی، تهران: حکمت.
-         ـــــــــــــــــــــــــــ(بی‌تا)،  المبدأ و المعاد، تهران: انجمن حکمت و فلسفه ایران.
-         ـــــــــــــــــــــــــــ(بی‌تا)، مفاتیح الغیب، تهران: مؤسسه تحقیقات فرهنگی.
-         ـــــــــــــــــــــــــــ(بی‌تا)، العرشیه، تهران: انتشارات مولی.
-         کاشانی، کمال الدین عبدالرزاق(1321ق)، شرح فصوص الحکم، مصر
-         لاندا، رام(1388)، حکمت محی الدین ابن عربی، ترجمه علی اشرف امامی، تهران: بصیرت.
مجلسی، محمد باقر(1379)، بحار الانوار، تهران: اسلامیه